|
1950-1959
arası 1960-1969 arası 1970-1979
arası
1980-1989 arası 1990-1999
arası 2000'den
bugüne
Formula 1
Dünya Şampiyonası’nın ilk yarışı 1950 yılının Mayıs ayında
İngiltere’nin Silverstone pistinde yapıldı. İngiliz Kraliyet
ailesinin de izlediği yarışta 21 araba start aldı. Yarış için
pole pozisyonu Giuseppe Farina kazanırken yarışı kazanan pilot
olarak da Formula 1 tarihine adını yazdırdı. Farina’yı Juan
Fagioli ve Reg Panell takip ettiler. Monako GP’si takvimdeki
gelecek GP idi. Yarışı yine bir Alfa Romeo pilotu olan Juan
Fangio kazandı. Böylece Alfa Romeo takımı sezona hızlı bir başlangıç
yaparak Farina ve Fangio ile ikide iki yaptı. Sezonun üçüncü
GP’si olan Indianapolis 500 GP'sinde Kurtis Kraft Offenhauser takımından
Johny Parsons yarışı lider tamamlarken, İsviçre’de Bremgarten
pistinde yapılan sezonun dördüncü GP’sinde zafere, ilk GP’ye
adını şampiyon pilot olarak yazdıran Alfa Romeo pilotu Giuseppe
Farina ulaştı. Böylece Alfa Romeo’ların 1950 yılındaki üstünlüğü
bir kez daha kanıtlanmış oluyordu. 1950 yılında düzenlenen Belçika
ve Fransa GP'sinde zafere yine Alfa Romeo pilotu Juan Fangio ulaşırken,
sezonun son yarışı olan İtalya GP’si öncesinde pilotlar arasında
büyük bir şampiyonluk mücadelesi yaşanıyordu. Fangio’nun 26
takipçisi Fagioli’nin 24 ve Farina’nın da 22 puanı vardı.
Monza pistinde yapılan GP’yi kazanan Farina sezonunu da şampiyon
tamamladı.
1951 sezonunun başında
Juan Fagioli Alfa Romeo takımından ayrılma kararı alırken Alfa
Romeo takımı, Felice Bonetto ile anlaştı. Bu arada Alberto
Ascari de Ferrari ile anlaşma yenilerken Jose Froilan Gonzalez ile
de anlaştı. 1951 sezonunda Almanya ve İspanya iki yeni ev sahibi
olarak yarış takvimine eklendi ve sekiz zorlu GP’nin yapılacağı
sezon İsviçre’nin Bremgarten pistinde start aldı. Alfa Romeo
takımı geçen sezon bıraktığı yerden devam ediyordu. Yeni
sezonun ilk GP’si olan İsviçre GP'sini birinci tamamlayan Alfa
Romeo pilotu Juan Fangio yeni sezonundaki ilk puanlarını da aldı.
Sezonun ikinci yarışı olan Indianapolis 500 GP’sini geçen
sezon kazanan Kurtis Kraft Offenhauser takımı, bu kez Lee Wallard
ile ikinci defa adlarını yazdırdı. Alfa Romeo pilotları Belçika
GP’sinde Farina zafere ulaşırken, Fransa GP’sinde de Fangio ve
Fangioli liderliği paylaşarak, taraftarlarını tekrar sevince boğdular.
Fakat bundan sonra Alfa Romeo için zor günler, Ferrari takımı için
ise güzel günler başlıyordu. Ferrari takımı İngiltere
GP’sini Jose Froilan Gonzalez, Almanya ve İtalya GP’lerini de
Alberto Ascari ile kazanarak sezona heyecan getirdi ve 1951
sezonunun son GP’si yeni ev sahibi İspanya’da yapıldı. İspanya
GP’si öncesinde Fangio’nun 28, Ascari’nin de 25 puanı vardı.
Yarış sonunda gülen taraf Juan Fangio oldu.
1952 sezonunda Hollanda da
yarış takvimine alındı. Sezon yine İsviçre’de start aldı,
Indianapolis 500, Belçika, Fransa, İngiltere, Almanya, Hollanda
GP'lerinden sonra İtalya'da sona erdi. Sezonun ilk GP'si olan İsviçre
GP'sinde zafere Ferrari takımının yeni transferi Pierro Taruffi
ulaştı. Bu yeni sezonun Ferrari takımının sezonu olacağının
işaretiydi. 1952 sezonunda düzenlenen sekiz GP’nin yedisini
kazanan İtalyan takımı sadece Indianapolis 500 GP’sinde
birinciliği Kuzma Offenhauser takımından Troy Ruttmann'a kaptırdı.
Kazanılan yedi GP’nin altısına imza atan Alberto Ascari de
sezonu şampiyon olarak tamamladı.
1953 sezonu Arjantin’de
start aldı. Ancak sezon hiç beklenmedik büyük bir kaza ile başladı.
Farina’nın aracıyla kalabalığın arasına girmesi ve 10 kişinin
ölümü ile Formula 1 dünyası ilk büyük şok yaşandı.
Duraklamalarda sonra yarışa geri dönüldü ve Ferrari pilotu
Alberto Ascari kazandı. Sezonun ikinci GP'si olan Indianapolis
GP'sini Kurtis Kraft Offenhauser takımından Bill Vukovich kazanırken.
Hollanda, Belçika, Fransa, İngiltere, Almanya ve İsviçre
GP'lerinde Ferrari takımının üstünlüğü vardı. Hollanda, Belçika,
İngiltere ve İsviçre GP'lerinde Alberto Ascari zafere ulaşırken,
Fransa'da Mike Hawthorn, Almanya'da da Giuseppe Farina birincilik kürsüsüne
çıktı. Sezonun son GP'sini ise bundan sonraki dört yıl fırtına
gibi esecek olan Juan Manual Fangio kazandı. Sezon sonunda Ferrari
takımı yedi GP kazanarak büyük bir başarıya ulaşırken bunun
beşinde damalı bayrağı ilk gören pilot olan Alberto Ascari'de
sezonu şampiyon tamamladı. Böylece Formula 1’de Alfa
Romeo’nun yerini Ferrari alırken, Formula 1’deki İtalyan
egemenliği de devam ediyordu.
1954 sezonu Arjantin'in
Buenos Aires kentinde start aldı. Dokuz zorlu GP'nin yapılacağı
sezonun bu ilk yarışında 1952 dünya şampiyonu ve yeni sezonun
favori isimlerinden Arjantinli pilot Juan Fangio kendi seyircisi önündeki
avantajı kullandı. Yeni sezonla birlikte Formula 1 dünyasında
efsaneleşmeye başlayan Juan Manual Fangio, Maserati ile evinde
zafere ulaştı. Sezonun ikinci GP'si olan Indianpolis 500 GP'sini
Kuzma Offenhauser takımından Bill Vukavich kazandı. Indianapolis
GP'sinden sonra yapılan Belçika, Fransa, İngiltere, Almanya, İsviçre,
İtalya ve İspanya GP'lerinden sadece İngiltere GP'sinde Ferrari
pilotu Frolian Gonzales'e, İspanya GP'sinde de yine Ferrari pilotu
Mike Hawthorn'a liderliği kaptıran Juan Manuel Fangio diğer beş
GP'de zafere ulaşarak seyircisinin önünde lider olarak başladığı
sezonu şampiyon olarak bitirerek ikinci dünya şampiyonluğa imza
attı.
1955 sezonunda Almanya, İsviçre,
Fransa ve İspanya yarış takviminden çıkarılırken Monako ve
Hollanda yarış takvimine eklendi ve yeni sezonda GP sayısı
yediye düştü. Arjantin, Monako, Indianapolis, Belçika, Hollanda,
İngiltere ve İtalya bu sezonda yarış takvimini oluşturan ülkeler
oldu. Sezon, Arjantin'in Buenos Aires kentinde start aldı. Mercedes
Benz pilotu Juan Manuel Fangio evinde yarışmanın avantajını
yine iyi değerlendirerek zafere ulaştı. Bundan sonra düzenlenen
Monako GP'sini ise Ferrari takımından Maurice Trintignant kazandı.
Indianapolis 500 GP'sini Kurtis Kraft Offenhauser takımından Bob
Sweikert kazanırken. Belçika, Hollanda, İngiltere, İtalya
GP'lerinden sadece İngiltere GP'sinde takım arkadaşı Stirling
Moss'a geçilen, Juan Manuel Fangio diğer GP'lerde damalı bayrağı
ilk gören pilot olarak sezon sonunda şampiyonluğa ulaştı. Böylece
Juan Manuel Fangio beş yılda üç kez şampiyon olarak büyük bir
başarıya da imza attı.
1956 sezonunda Hollanda yarış
takviminden çıkarılırken Fransa ve Almanya tekrar yarış
takvimine eklendi. Bu zorlu sezon öncesinde iki kez üstüste dünya
şampiyonu ünvanını elde eden Fangio, Lancia Ferrari takımına
transfer oldu. Yarış öncesi yapılan sıralama turlarında ilk sırayı
yine evsahibi pilot Juan Manual Fangio kazandı ve sezonun ilk yarışı
olan Arjantin GP'si için start aldı. Yarış içinde en hızlı
tur zamanına da imza atan Fangio yarış sonunda L. Musso ile aynı
anda yarışı tamamladı. Bu sezonun nekadar zorlu ve çekişmeli
geçeceğini de kanıtıydı. Arjantin GP'sinden sonra yapılan
Monako GP'sini Maserati takımından Stirling Moss kazanırken,
Indianapolis 500 GP'sini Watson Offenhauser takımından Pat
Flaherty kazandı. Bundan sonra yapılan Belçika, Fransa, İngiltere
ve Almanya GP'lerinde ise Lancia Ferrari takımının üstünlüğü
vardı. Belçika ve Fransa GP'lerini Peter Collins kazanırken. İngiltere
ve Almanya GP'lerinde ise birincilik kürsüsüne Juan Manual Fangio
çıktı. Sezonun son yarışını ise Monako GP'sini kazanan
Stirling Moss kazandı. Fakat bu sonuç Juan Manual Fangio'nun sezon
sonunda şampiyonluğa ulaşmasını engelleyemedi.
1957 sezonunda Belçika yarış
takviminden çıkarılırken Pescara yarış takvimine eklendi.
Sezon Arjantin'de başladı Monako, Indianapolis, Fransa, İngiltere,
Almanya, Pescara GP'lerinden sonra İtalya'da sona erdi. Sezon öncesinde
Juan Manual Fangio Maserati takımına transfer oldu. Yarış öncesi
yapılan sıralama turlarında Juan Manuel Fangio yine en iyi
dereceyi yaparak pole pozisyonu kazandı. Yarış sonunda ise
herhangi bir süpriz yaşanmadı ve Fangio lider başladığı yarışı
lider bitirerek vatandaşlarının önünde yeni bir zafere daha
imza attı. Yarış takvimindeki ikinci yarış olan Monako GP'sini
de kazanan Juan Fangio yeni takımında hiç yabancılık çekmiyordu.
Sezonun üçüncü yarışı olan Indianapolis GP'sini Salih
Offenhauser takımından Sam Hanks kazandı. Bundan sonra yapılan
Fransa, İngiltere, Almanya, Pescara ve İtalya GP'lerinde zafer
Maserati ve Formula 1'e yeni giren Vanwall takımları arasında
paylaşıldı. Fransa ve Almanya GP'lerini Maserati takımından
Juan Manual Fangio kazanırken. İngiltere GP'sini Tony Brooks ve
Stirling Moss aynı zamanda tamamlayarak liderliği paylaştı.
Pescara ve İtalya GP'lerini ise Stirling Moss lider tamamladı. Böylece
Vanwall takımıda yarış dünyasına yeni bir heyecan getirdi.
Sezon sonunda ise gülen Juan Manuel Fangio oldu. Böylece Fangio üst
üste dördüncü ve toplamda da beşinci şampiyonluğunu kazanarak
Formula dünyasına adını altın harflerle yazdırıyordu.
1958 sezonu için kurallarda
yapılan değişiklikler hemen etkisini gösterdi, katılan takım
takım sayısında gözle görülür artış oldu. İngilizler, İtalyan
egemenliğini kırmak için yeni takımlarla GP’lerde yeraldı.
Bir başka değişiklik de Fas, Portekiz gibi yeni ülkeler şampiyona
takvimine eklenmesiyle yaşandı. Hollanda ve Belçika'nında yarış
takvimine yeniden dahil edilmesiyle GP sayısı onbire çıktı.
Arjantin'de başlayan sezon, Monako, Hollanda, Indianapolis, Belçika,
Fransa, İngiltere, Almanya, Portekiz, İtalya GP'lerinden sonra
Fas'ta sona erdi. Yeni sezonun ilk GP'si olan Arjantin GP'sini
Cooper Climax adına yarışan Stirling Moss kazandı. Sezonun
ikinci GP'si olan Monako GP'sini de bir diğer Cooper Climax pilotu
Maurice Trintignant kazandı. Böylece Cooper Climax takımı sezona
hızlı bir başlangıç yapmış oluyordu. Sezonun üçüncü GP'si
Hollanda da yapıldı ve zafere Stirling Moss ulaştı. Ancak
Indianapolis 500 GP'sini Salih Offerhauser takımından Jimmy Bryan
kazandı. Sezonun beşinci GP'si ise Belçika'da yapıldı ve zafere
Vanwall takımından Tony Brooks ulaştı. Bundan sonra yapılan
GP'ler ise Vanwall ve Ferrari'ler arasında paylaşıldı. Fransa
GP'sinde Ferrari pilotu Mike Hawthorn zafere ulaşırken, takım
arkadaşı Peter Collins ise İngiltere'de birincilik kürsüsüne
çıktı. Almanya, Portekiz, İtalya ve Fas GP'lerinde Vanwall takımının
üstünlüğü vardı. Almanya ve İtalya'da Tony Brooks zafere ulaşırken,
Portekiz ve Fas'ta damalı bayrağı ilk gören pilot Stirling Moss
oldu. Portekiz GP’si bir başka trajediye sahne oldu. Stuart Lewis-Evans
yaptığı kazada feci şekilde yandı ve hastaneye kaldırıldıktan
6 gün sonra öldü. 1958 yılından itibaren takımlar şampiyonluğu
ayrıca değerlendirilmeye başladı ve ilk şampiyon Vanwall oldu.
Pilotlar şampiyonasında ise zirvede Ferrari takımından Mike
Hawthorn vardı.
1959
sezonunda Arjantin, Belçika ve Fas yarış takviminden çıkarılırken,
ABD yarış takvimine eklendi. Monako'da başlayan sezon
Indianapolis, Hollanda, Fransa, İngiltere, Almanya, Portekiz, İtalya
GP'lerinden sonra ABD'de sona erdi. Sezonun ilk GP'sini Cooper
Climax takımından Jack Brabham kazandı. Sezonun ikinci yarışı
olan Indianapolis GP'sini Watson Offenhauser takımından Rodger
Ward kazandı. Hollanda GP'sini BRM takımından Jo Bonnier kazanırken,
bundan sonraki GP'ler Ferrari ve Cooper Climax arasında paylaşıldı.
Fransa ve Almanya GP'lerinde zafere Ferrari takımından Tony Brooks
ulaşırken İngiltere GP'sinde Jack Brabham, Portekiz ve İtalya
GP'lerinde Stirling Moss ve son GP olan Amerika GP'sinde de Bruce
McLaren Cooper Climax takımını şampiyonluğa taşıyan pilotlar
oldu. 1959 yılının pilotlar şampiyonluğunu da yine Cooper
Climax takımından Jack Brabham elde etti
|